شهریور 8, 1394 0:28 ق.ظ

بهای خواسته در قانون آیین دادرسی مدنی

حق و حقوق : خواهان باید در دادخواست و در قسمت مربوط دقیقا مشخص کند خواسته ی خود از دعوا چیست مثلا وجه نقد است یا مطالبه جنس است یا ….
  • خواهان می تواند درخواست رسیدگی و صدور حکم نسبت به خسارات مندرج در ماده 515 آیین دادرسی مدنی(که همون ماده مربوط به جبران خسارت ناشی از دادرسی یا تاخیر در انجام تعهد یا عدم انجام اون به علت تقصیر خواندهنسبت به ادای حق یا امتناع از اون) را چنانچه در ضمن دادخواست باشد،درقسمت ((شرح دادخواست))مطرح کنه و لازم نیست در قسمت((تعیین خواسته))بنویسد
  • اگر خواسته خواهان در دادخواست بدوی وجه نقد باشد و در موعد قانونی هم تغییری در آن نداده باشد؛صدور حکم به تادیه جنس بر خلاف اصول خواهد بود
  • در صورت تعارض در قسمت شرح دادخواست با قسمت تعیین خواسته ((صدور رفع نقص)) الزامی است و همچنین در صورت نیاز پرداخت مابه التفاوت هزینه دادرسی و در صورت اهمال دفتر گرفتن توضیح از خواهان (مثل این که در خواسته خواهان تخلیه ید رو بخواد و در قسمت شرح دادخواست خلع ید رو)
  • اگر خواسته وجه نقد ایران باشد مثلا 500 هزار تومان تقدیم خواسته منتفی است و کافیه همین مبلغ رو ما تو دادخواست بیاریم. اما اگر صد کیلو لوبیا باشه این جا تقویم خواسته لازمه و باید ارزش گذاری کرد و دید قیمت این صد کیلو چقدر میشه مثلا 200 هزار تومان بنویسیم
  • اگر خواسته دعوا وجه رایج ایران باشد(مثلا 100 هزار تومن)اعتراض به (((بهای خواسته ))) منتفی است(اعتراص به بهای خواسته فقط نسبت به اموال غیر پولی مثلا لوبیا یا برنج قابلیت استماع دارد)
  • اگر خوانده به (((میزان وجه معین شده)))مثلا به خود صد کیلو لوبیا نه قیمتش اقدام وی دفاع به معنی اخص است
  • صدور حکم به بیشتر از مورد درخواست خلاف قانون  و رای ان قابل فسخ در مرجع بالاتر(عالی)خواهد بود
  • ارزیابی پول خارجی صرفا برای مشخص شدن هزینه دادرسی و امکان تجدید نظر خواهی از رای قاطع صادره میباشد 
  • تقویم خواسته در تمام مواردی که دعوا ذاتا غیر مالی است(مثل تمکین یا طلاق یا حجر)یا قانون گذار آن را از دعاوی غیر مالی شمرده است مثل((تخلیه ید از عین مستاجره یا مرهونه))منتفیه
در دعاوی مالی غیر منقول(مثلا دعوا راجع به املاک) وخلع ید از اموال غیر منقول بهای خواسته((فقط از لحاظ هزینه دادرسی)) با بقیه موارد فرق میکنه و بر اساس قیمت منطقه ای ملک محاسبه میشه اما از حیث تجدید نظر خواهی و فرجام خواهی همان بهای خواسته در دادخواست ملاکه
  • اگر در دعوای غیر منقول به بهای خواسته اعتراض شود و(( این اعتراض در مراحل بعدی رسیدگی موثر باشد))پیش از رسیدگی باید با جلب نظر کارشناس بهای خواسته مشخص شود
  • اگر حقوق و منافعی  که باید به مواعد معین استیفا یا پرداخت شود (مثلا درخواست اجاره بها یا اجرت المثل) محدود به زمان معین نباشد و مادام العمر باشد قانون گذار حاصل جمع ((ده ساله))ویا انچه را خواهان در ظرف ((ده))سال بر حسب ادعا باید استیفا کند ((بهای خواسته)) قرار داده و اگه خواهان ذیحق باشد در این مورد .دادگاه خوانده رو به پرداخت مادام العمر مبلغ مورد استحقاق محکوم میکند((فقط بهای خواسته برابر حاصل جمع منافع ده ساله است نه محکوم به))

شرایط اعتراض به بهای خواسته

  • الف) تا اولین جلسه ((دقت اولین نه پایان اولین جلسه)) 
  • ب) اعتراض در قابلیت تجدید نظر یا فرجام تاثیر داشته باشد 
  • ج) در حکم دادگاه موثر باشد و خوانده نیز بهای خود را در قبال اعتراض بیان کند  و صرف اعتراض کفایت نمیکند((اعتراض به تعیین خواسته علی الاصول تجدید جلسه دادگاه را ایجاب مینماید))
  • هر گاه بر اثر نظر کارشناس؛ بهای خواسته بیش از مبلغ تعیین شده در دادخواست باشد؛ دفتر دادگاه برای پرداخت ما به التفادت هزینه دادرسی اخطار رفع نقص صادر می نماید
  • ﻣﺎﺩﻩ 98 قانون آیین دادرسی مدنی مقرر می دارد : ﺧﻮﺍﻫﺎﻥ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺧﻮﺍﺳﺘﻪ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺩﺍﺩﺧﻮﺍﺳﺖ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﮐﺮﺩﻩ(( ﺩﺭ ﺗﻤﺎﻡ ﻣﺮﺍﺣﻞ ﺩﺍﺩﺭﺳﯽ ﮐﻢ ﮐﻨﺪ)) ﻭﻟﯽ ﺍﻓﺰﻭﺩﻥ ﺁﻥ ﯾﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﺤﻮﻩ ﺩﻋﻮﺍ ﯾﺎ ﺧﻮﺍﺳﺘﻪ ﯾﺎ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺖ ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﯽ ﻣﻤﮑﻦ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺩﻋﻮﺍﯼ ﻃﺮﺡ ﺷﺪﻩ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﻣﻨﺸﺎ ﻭﺍﺣﺪﯼ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻭ ﺗﺎ ﭘﺎﯾﺎﻥ ﺍﻭﻟﯿﻦ ﺟﻠﺴﻪ آن ﺮﺍ ﺑﻪ ﺩﺍﺩﮔﺎﻩ ﺍﻋﻼﻡ ﮐﺮﺩﻩ ﺑﺎﺷﺪ.
  • کم کردن خواسته در مرحله بدوی یا تجدید نظر یا واخواهی مجاز می باشد((مثل ان که خواهان خواسته خود را که 500 هزار تومان بوده به 100 هزار تومان کاهش دهد))
  • صدور حکم به بیشتر از مورد درخواست خلاف قانون  و رای ان قابل فسخ در مرجع بالاتر(عالی)خواهد بود.
  • تقویم خواسته در تمام مواردی که دعوا ذاتا غیر مالی است(مثل تمکین یا طلاق یا حجر)یا قانون گذار آن را از دعاوی غیر مالی اعتباری شمرده است مثل(( تخلیه ید از عین مستاجره یا مرهونه)) منتفی است.
  • کم کردن خواسته در مرحله بدوی یا تجدید نظر یا واخواهی مجاز می باشد.
  • کاهش خواسته در مرحله فرجامی مجاز نیست.
  • در صورت کم کردن خواسته خواهان نمی تواند هزینه دادرسی را نسبت به مبلغی که کاهش یافته است باز پس گیرد((اما اگر خوانده محکوم گردد خسارت دادرسی خواهان باید تماما بر اساس خواسته کاهش یافته محاسبه گردد، زیرا خواهان با کم کردن خواسته عدم استحقاق خود را به مقدار بیشتر پذیرفته است مگر دلیلی وجود داشته باشد))

افزایش خواسته شرایطی دارد من جمله:

  • ((افزایش خواسته مثل انکه اجاره بهایی را که دردادخواست بوده 1میلیون تومن به 2 میلیون تومن افزایش دهد)) باید تا ((پایان اولین)) جلسه دادرسی باشد((افزایش  خواسته نیازی به تقدیم دادخواست ندارد و با اعلام ان انجام می شود))
  • افزایش خواسته با دعوا مربوط باشد.
  • منشا فسمت افزایش یافته خواهان همان منشا خواسته مصرح در دادخواست باشد((مثلا چنانچه موجر در برابر خانه ای که اجاره داده 2 میلیون تومن از مستاجر اجرت المثل خواهد نمیتواند مبلغی را نیزبه عنوان خسارت از او بخواهد چون منشا دعوای اولی غصب و دومی اتلاف است))
  • رعایت اصل تناظر در افزایش خواسته ضروریست ((باید افزایش خواسته حتما به اطلاع خوانده برسد تا بتواند از خود دفاع کند))
پی نوشت:
در این یادداشت و همه نکاتی که در بخش بیشتر بدانیم در خصوص نکات آزمونی مطرح شده و خواهد شد سعی داریم با ارائه نکات کلیدی در مباحث مختلف دروس حقوقی با استفاده از نوشتار رنگی هم اهمیت موضوع و قیود رو بیان کنیم و همچنین از خستگی چشمان مخاطبان عزیز جلوگیری کنیم و مهمتر از همه سعی شده است که با زبان سلیس و عامیانه مطالب ارائه گردد که امید است که مورد عنایت و استقبال فرهیختگان حق گستر عزیز قرار گیرد. لذا با ارائه نظرات خود علاوه بر دلگرمی گروه آموزشی حق گستران لطفا ما را از نظرات مفید و ارزنده خود که حتماً حتماً اعمال خواهد شد، بهرمند سازید.
نویسنده: رئوف سیاری
حق گستران فرهیخته با ما همراه باشید
 

نظر خود را با ما در میان بگذارید

    پاسخ پویا مرادی:

    سلام
    بسیار عالی بود.
    مبحث بهای خواسته خیلی اذیتم کرد.هیچ جا نتونستم یادش بگیرم جز اینجا
    از شما سپاسگذارم.
    بدرود